De rol van consument in de nieuwe mediaomgeving is duidelijk geëvolueerd. De voorheen passieve consument die alle nieuws dat door de traditionele media werd voorgeschoteld gewoon onderging, zag een nieuwe wereld opengaan.

Ten eerste kan je nu via verschillende kanalen (websites, “rss feeds”, “bookmarks”) niet alleen je eigen “gepersonaliseerde” nieuws kan samenstellen naar eigen interesse en voorkeur. Ten tweede heb je toegang tot een ongebreidelde stroom aan informatie die je door een eenvoudige muisklik via zoekmachines zoals Google binnen enkele seconden vinden kan. Ten derde biedt het internet een ruimte waarin je je meningen / gedachten kan uiten en delen op wereldwijde schaal en waar je sneller en uitgebreider dan ooit kan reageren op hedendaagse berichtgeving via tal van blogs (die je zelf aanmaakt of van anderen), discussiefora, enz. Maar dat is niet altijd evenveel zonder risico!

In deze Web 2.0 Wereld zijn vele gebruikers zich niet altijd bewust van de juridische implicaties wanneer zij inhoud (tekst, video, foto van eigen makelij of van anderen) op het internet plaatsen. Het internet lijkt een aparte virtuele wereld waar geen regels gelden, maar niets is minder waar. Zowel in de offline als in de online wereld hebben alle betrokkenen bepaalde rechten en plichten.

De digitale omgeving zorgt voor tal van juridische vraagstukken. In dit vademecum trachten we een antwoord te bieden op de meest prangende vragen waar alle gebruikers die actief zijn in de hedendaagse multimediale context mee te maken krijgen, maar we beperken ons daarbij wel tot de mediarechtelijke context. 

We staan onder meer stil bij het toepassingsgebied van mediarecht, bij de bescherming van de vrije meningsuiting van gebruikers die multimediaal actief zijn, bij je recht van toegang tot informatie van de overheid, bij het aansprakelijkheidsrisico dat je loopt als auteur van nieuws, informatie, opinie of entertainment en bij de verweermiddelen die je kan inschakelen wanneer je schade wordt toegebracht door bepaalde inhouden die circuleren op het internet.

Dit onderdeel van het vademecum werd geschreven door Evi Werkers, werkzaam als Doctoraatsstudente en Legal Researcher bij ICRI – K.U.Leuven.